Onderhoud van de weide voor opgroeiende veulens: Mineralen en wormen

Stel je voor: je veulens dartelen door het groen, gezond en vol energie. De wei lijkt perfect, maar schijn bedriegt.

Onder het oppervlak spelen twee cruciale processen die de groei en gezondheid bepalen: de mineralenvoorziening en de wormdruk.

Zonder aandacht voor deze twee, loop je risico op groeiachterstand en onnodige dierenartsbezoeken. Een duurzame weidegang begint bij het begrijpen van deze basis.

Wat zijn mineralen en wormen eigenlijk?

Mineralen zijn de bouwstenen die je veulen niet zelf aanmaakt. Denk aan calcium voor sterke botten, magnesium voor soepele spieren en sporenelementen zoals koper en zink voor een goede weerstand.

Zonder deze stoffen kan je veulen niet optimaal groeien, zelfs als het gras volop aanwezig is. Wormen zijn parasieten die in de darmen van je veulen leven. Ze eten een deel van het voedsel op en kunnen schade aanrichten aan de darmwand.

Bij opgroeiende veulens is de impact het grootst: ze zijn nog in ontwikkeling en een hoge wormlast leidt direct tot verminderde groei en een slap vachtje.

Het samenspel tussen mineralen en wormen is simpel maar krachtig. Een veulen met een gebrek aan mineralen is kwetsbaarder voor worminfecties. Een hoge wormlast vermindert op zijn beurt de opname van mineralen. Je moet beide kanten aanpakken voor een duurzame opfok.

Waarom dit zo belangrijk is voor je veulens

Opgroeiende veulens hebben een hoge energiebehoefte. Hun botten groeien, hun spieren ontwikkelen zich en hun immuunsysteem moet leren omgaan met bedreigingen.

Mineralen leveren hier de brandstof voor. Een tekort aan calcium of fosfor leidt tot kreupelheid en zwakke hoeven, zelfs bij voldoende voer. Wormen kunnen een complete opfok in de war sturen.

Een veulen met een hoge wormlast eet minder, valt af en heeft een doffe vacht.

Vooral de kleine strongyliden (cyathostomen) zijn berucht bij jonge paarden. Ze kunnen in de darmwand insnijden en jarenlang sluimeren, om plotseling tot problemen te leiden. Duurzame veehouderij betekent voorkomen is beter dan genezen. Door de wei slim te beheren, verminder je de wormdruk en verbeter je de mineralenbalans. Dit bespaart dierenartskosten en zorgt voor sterke, veerkrachtige paarden die later in hun carrière presteren.

De kern: mineralen en wormen in de wei beheren

Mineralen in gras variëren sterk per bodem en seizoen. In Nederlandse weiden kan selenium schaars zijn, terwijl koper in sommige gebieden te hoog is. Een basisanalyse van je wei en water is essentieel.

Kosten: ongeveer €50-€100 per monster, afhankelijk van het lab. Voer je veulens een geconcentreerd mineralenbrok bij, speciaal voor opfok.

Merken als Pavo en Cavalor bieden brokken met een gebalanceerde mineralensamenstelling. Een voorbeeld is Pavo YoungStart, ongeveer €25-€30 per 20 kg zak.

Geef dagelijks 1-2 kg per veulen, afhankelijk van grootte en grasopname. Voor wormen is een strategisch ontwormingsplan cruciaal. Voorkom dat een veulen wormen krijgt door de oude methode van elke 6-8 weken ontwormen, die achterhaald is en leidt tot resistentie, te vervangen door gericht beleid.

Gebruik een combinatie van mestonderzoek en gericht ontwormen. Een mestonderzoek kost €15-€25 per monster en geeft inzicht in de wormlast.

Er zijn verschillende ontwormingsmiddelen (anthelmintica) beschikbaar. Ivermectine is breed inzetbaar, maar resistentie komt voor. Moxidectine werkt langer en is effectiever tegen sluimerende larven, maar is duurder (€8-€12 per dosis). Overleg met je dierenarts welk middel past bij jouw stal.

Een alternatief is biologische ontworming met kruiden zoals knoflook of wormkruid. Dit werkt ondersteunend, maar niet als hoofdstrategie.

Kosten: €10-€20 per maand voor een supplement. Combineer dit altijd met mestonderzoek en weidebeheer.

Weidebeheer: praktische aanpak

Rotatie is je beste vriend. Verdeel je wei in kleinere percelen en laat de veulens elke 3-4 dagen wisselen. Hierdoor verminder je de wormdruk, omdat wormeieren niet de tijd krijgen uit te groeien tot besmettelijke larven.

Gebruik afrastering van hoge kwaliteit, zoals de H-60 van Gallagher, ongeveer €150 per set.

Maai de wei regelmatig om het gras kort en fris te houden. Kort gras bevat minder wormlarven en meer mineralen per gram.

Maaien kost tijd, maar voorkomt dat veulens te veel ruwvoer opnemen met weinig voedingswaarde. Investeer in een goede maaimachine, bijvoorbeeld een tractor met maaibalk vanaf €5.000 tweedehands. Voeg mineralen toe via saltlicks of blokken.

Een calcium-magnesium blok van €10-€15 gaat een maand mee voor 2-3 veulens.

Plaats deze op een droge, beschutte plek. Let op: veulens likken niet altijd even enthousiast, dus combineer met voer. Ontdek de voordelen van een creep feeder om de opname te stimuleren. Monitor de groei van je veulens wekelijks. Weeg ze en meet de schofthoogte.

Een gezond veulen groeit ongeveer 0,5-1 kg per dag in het eerste jaar. Afwijkingen kunnen wijzen op mineralentekort of wormlast. Gebruik een weegschaal voor paarden, kosten €200-€300.

Prijzen en opties op een rij

Voor mineralen zijn er verschillende niveaus. Basisbrokken zoals Pavo YoungStart kosten €25-€30 per 20 kg.

Premium opties met extra sporenelementen, zoals Cavalor FiberForce, zijn €35-€40 per 20 kg. Voor een veulen van 200 kg geef je dagelijks 1 kg, dus een zak gaat 20 dagen mee. Vergeet niet om de beste supplementen voor de groei van de hoeven bij veulens toe te voegen voor een optimale ontwikkeling.

Wormenbestrijding varieert in kosten. Een mestonderzoek kost €15-€25 per monster. Ontwormingsmiddelen: Ivermectine €5-€8 per dosis, Moxidectine €8-€12. Voor een stal met 10 veulens, jaarlijks €200-€400 aan middelen, afhankelijk van frequentie.

Biologische ondersteuning: kruidenmixen van merken als Phytopharm kosten €15-€25 per maand voor 10 veulens.

Dit is geen vervanging, maar een aanvulling. Combineer met weidebeheer voor het beste resultaat. Investering in weide-infrastructuur: afrastering €150-€300, maaimachine €5.000+, weegschaal €200-€300. Op lange termijn bespaar je op dierenartskosten en verbeter je de kwaliteit van je fokkerij.

Praktische tips voor dagelijks gebruik

Start elke ochtend met een snelle inspectie van de wei. Kijk naar graslengte, afrastering en tekenen van wormen, zoals krabben of een opgezette buik.

Neem mestmonsters regelmatig, bij voorkeur van 5-10 veulens tegelijk voor een gemiddelde.

Voer mineralen altijd op hetzelfde tijdstip, bijvoorbeeld ’s morgens. Meng de brok door het voer of gebruik een voerbak. Let op: te veel calcium kan nadelig zijn, dus houd je aan de aanbevolen hoeveelheid.

Plan je ontwormingskalender rond de mestonderzoeken. Ontworm alleen als de wormlast hoog is, niet preventief. Houd een logboek bij: datum, middel, dosis en resultaat. Dit helpt bij het volgen van resistentie.

Sluit af met een wellness-check voor je veulens. Een glanzende vacht, energieke houding en stabiele groei zijn tekenen dat je aanpak werkt.

Bij twijfel, raadpleeg een dierenarts gespecialiseerd in paarden. Duurzame opfok vraagt aandacht, maar levert gezonde, gelukkige paarden op.