Je paard voorbereiden op het weizenuizoen: Langzaam overwennen op gras

Je paard langzaam aan gras laten wennen is het beste wat je kunt doen voor een soepele start van het weizenseizoen.

Je wilt geen krampen, geen koliekaanvallen en zeker geen verminderde prestaties. Dit is je stappenplan voor een zachte overgang, speciaal voor de veehouder die hoge eisen stelt aan gezondheid en rendement.

Wat is overwennen op gras?

Overwennen op gras betekent dat je de overgang van stalvoer naar weidegang stap voor stap laat verlopen. Je paard went langzaam aan de verandering in voedingsvezels, suikers en mineralen die in vers gras zitten.

Het is geen kwestie van zomaar de deur openzetten; het is een geleidelijke opbouw van de grasinname. Waarom is dit zo cruciaal? Vers gras bevat veel water, suikers (fructaan) en weinig structuur vergeleken met hooi of kuilgras.

Een gezonde darm is de basis voor een topprestatie. Zorg dat die darm rustig went aan het nieuwe menu.

Een onvoorbereid paard krijgt hierdoor snel een verstoorde darmflora. Dat leidt tot koliek, hoefkatrolontsteking (laminitis) en een wisselende energiehuishouding, wat je prestaties direct beïnvloedt.

De kern van de werking is simpel: je darmflora past zich aan. Micro-organismen in de dikke darm moeten wennen aan nieuwe soorten vezels en suikers. Door langzaam te starten, geef je deze bacteriën de tijd om te vermenigvuldigen en stabiel te blijven. Een stabiele flora betekent een stabiel paard.

Waarom deze aanpak onmisbaar is

Veel professionals zien overwennen als een formaliteit, maar het is een investering in gezondheid en rendement. Een paard dat niet goed went, eet minder en presteert minder.

Dat merk je direct in de energie die het dier heeft en in de tijd die je kwijt bent aan medische nazorg.

De grootste risico’s zijn koliek en hoefkatrolontsteking. Koliek ontstaat vaak door gasvorming of verstoringen in de darm, terwijl laminitis vooral voorkomt bij paarden die gevoelig zijn voor suikers. Door langzaam te starten, beperk je deze risico’s aanzienlijk.

Daarnaast speelt het weer een rol. In het voorjaar zitten de suikerniveaus in gras op hun hoogst, vooral op zonnige dagen en koude nachten. Een paard dat al went aan gras, kan hier beter mee omgaan dan een paard dat plotseling in een suikerrijk weiland wordt gezet. Professionele veehouders weten dat preventie goedkoper is dan genezen. Een koliekaanval kost al snel €500-€1000 aan dierenarts en medicatie, terwijl een goede voorbereiding slechts een paar uur tijd en wat discipline vraagt.

Stappenplan: van stal naar weide

Begin met een grondige gezondheidscheck. Laat je paard controleren op tanden, hoefkatrol en algemene conditie.

Een paard met pijn of ongemak went minder goed en loopt meer risico’s. Stap 1: Bied eerst hooi aan in de wei. Zorg dat je paard gewend is om buiten te eten, zonder direct gras te eten.

Dit duurt ongeveer drie tot vijf dagen. Gebruik een hooinet of voerbox om te voorkomen dat het paard te snel eet.

Stap 2: Beperk de grasinname de eerste week tot maximaal 1 uur per dag. Kies voor een klein, afgesloten stuk weiland zonder schaduwrijke plekken (daar zitten de suikers). Houd het paard in de gaten op tekenen van ongemak, zoals stampen of een opgezette buik.

Stap 3: Verleng de weidetijd geleidelijk. Voeg elke 2-3 dagen een half uur toe.

Na twee weken kun je uitkomen op 4-6 uur per dag. Gebruik een weidekalender of app om de opbouw bij te houden.

Stap 4: Monitor de mest en het gedrag. Een gezonde mest is korrelig en stevig. Waterige mest of een opgezette buik zijn signalen om de pas te vertragen. Voeg indien nodig een probiotica toe, zoals Puur Darm of Equine Gut Support (€30-€50 per verpakking), om de darmflora te ondersteunen.

Varianten voor verschillende paardentypen

Stap 5: Pas de krachtvoeding aan. Gras bevat meer eiwit en energie dan hooi.

Verminder de hoeveelheid krachtvoer geleidelijk met 10-20% per week, afhankelijk van de conditie van je paard. Gebruik een balancer als EquiFirst Balance (€25-€35 per 20 kg) om tekorten aan mineralen en vitaminen te voorkomen. Voor sportpaarden met een hoog energieverbruik is, naast het juiste elektrolytenbeheer, een langere opbouw nodig.

Start met 30 minuten gras en bouw in 3-4 weken op naar volledige weidegang. Gebruik een hoogwaardige balancer zoals EquiPro Performance (€40-€50 per 20 kg) om de extra eiwitten en mineralen aan te vullen.

Voor oudere paarden of paarden met een gevoelige spijsvertering kies je voor een zachtere aanpak. Begin met 15 minuten gras en bouw in 4-6 weken op. Overweeg een supplement als Senior Gut (€35-€45 per verpakking) om de spijsvertering te ondersteunen.

Voor pony’s en lichte rassen geldt een extra waarschuwing: zij zijn vaak gevoeliger voor laminitis.

Beperk de grasinname tot maximaal 4 uur per dag en gebruik een muilkorf als ze te snel eten. Een muilkorf van bijvoorbeeld Grazer (€50-€70) helpt om de inname te reguleren.

Praktische tips voor een soepele overgang

Plan je weidetijd zorgvuldig. Gras bevat ’s ochtends en ’s avonds de meeste suikers.

Kies voor weidegang tussen 10:00 en 16:00 uur, wanneer de suikerniveaus lager zijn. Gebruik een weerapp om de temperatuur en zonneschijn in de gaten te houden. Houd je weilandonderhoud op orde.

Maai het gras regelmatig om de suikerniveaus laag te houden en zorg voor een goede afwatering.

Een weiland met veel klaver of Engels raaigras kan extra suikers bevatten, dus meng dit met minder suikerrijke grassen. Investeer in goede afrastering en voerboxen. Een veilige wei voorkomt ongelukken en zorgt voor een gelijke verdeling van het voer.

Een elektrische afrastering van Gallagher (€150-€300) is betrouwbaar en duurzaam. Gebruik een weidekalender of app om de opbouw bij te houden.

Noteer elke dag de weidetijd, het gedrag en de mest. Dit helpt je om patronen te herkennen en tijdig bij te sturen.

Sluit af met een gezonde basis. Zorg dat je paard voldoende water drinkt (minimaal 20-30 liter per dag) en dat het altijd toegang heeft tot ruwvoer. Voorkom stress bij het voeren door een goed gehydrateerd paard dat rustig kan eten; dit helpt bij een snellere gewenning en een betere gezondheid.

Conclusie: een zachte start is een sterke start

Een goede voorbereiding op het weizenseizoen betaalt zich terug in gezonde paarden en betere prestaties. Door langzaam te wennen aan gras en te kiezen voor natuurlijke ondersteuning met zeewier, beperk je risico’s en zorg je voor een stabiele darmflora.

Dit is niet alleen goed voor het paard, maar ook voor je eigen gemoedsrust.

Onthoud: elke stap telt. Begin klein, monitor goed en pas aan waar nodig. Met de juiste aanpak wordt het weizenseizoen een feest voor zowel paard als eigenaar. En dat is wat telt in een duurzame veehouderij.