Beste manieren om een jonge merrie voor te bereiden op haar eerste veulen

Een jonge merrie die voor het eerst drachtig is, dat is iets bijzonders.

Je voelt de verantwoordelijkheid, maar ook de spanning. Want hoe zorg je ervoor dat dit jonge dier de beste start geeft voor zichzelf en haar toekomstige veulen? Dit is geen kwestie van toeval, maar van slimme, duurzame voorbereiding.

We gaan het hebben over de beste manieren om je merrie klaar te stomen voor die ene belangrijke dag. Geen poespas, maar concrete stappen die jij als professional kunt zetten.

Voeding is de basis voor een sterk veulen

Je merrie bouwt een heel nieuw wezentje op. Dat vraagt om bouwstoffen.

In de eerste helft van de dracht kan ze meestal nog haar normale rantsoen volgen, mits dat van goede kwaliteit is. Denk aan een evenwichtig krachtvoer en voldoende ruwvoer van bijvoorbeeld de Hoofdcoop of ForFarmers. Maar vanaf de laatste maand gaat het echt gebeuren. De foetus groeit explosief.

Dan is een speciaal drachtigheids- of lactatievoer onmisbaar. Kies voor een voer dat rijk is aan eiwitten, mineralen en vitaminen.

Let op het calcium-fosfor gehalte. Een verkeerde verhouding kan problemen geven rond de geboorte.

Merries die op schrale graslanden lopen, hebben vaak extra bijvoeding nodig. Denk aan een mineralenbrok of een speciaal likblok. Dit voorkomt een tekort en zorgt voor een betere weerstand. Je investeert nu in de gezondheid van moeder en kind voor de komende jaren.

De omgeving: rust en veiligheid boven alles

Een jonge merrie is soms nog onzeker. Zeker als ze voor het eerst gaat veulenen, is een vertrouwde omgeving cruciaal.

Haal haar op tijd uit de groep. Een drukke stal met andere paarden kan haar stress bezorgen.

Stress remt de weeën op en kan de geboorte compliceren. Een eigen, schone en droge box is ideaal. Zorg voor voldoende diepstrooisel, bijvoorbeeld met vlas of houtkrullen.

Dit geeft warmte en comfort. Controleer de stal op scherpe randjes of losse materialen waar ze zich aan open kan halen. De temperatuur mag niet te koud zijn, maar ook niet te benauwd. Een goede ventilatie is essentieel tegen luchtwegproblemen, maar tocht moet worden vermeden.

De juiste beweging voor soepele spieren

Zorg dat ze altijd vers drinkwater heeft. Sommige professionals plaatsen de merrie al een week voor de uitgerekende datum in de geboortestal, zodat ze kan wennen aan de nieuwe situatie.

Je wilt niet dat je merrie gaat verzuren, maar stilzitten is ook niet goed. Dagelijkse beweging houdt haar spieren soepel en stimuleert de bloedsomloop.

Een rustige handbeweging of longeren op een zachte bodem kan helpen. Dit zorgt ervoor dat het veulen straks in een optimale houding ligt. Te weinig beweging kan leiden tot stijve spieren en een moeilijker geboorte.

Pas de beweging aan op hoe ze zich voelt. Een jonge merrie kan soms snel moe zijn.

Luister goed naar haar signaal. Een korte wandeling in de wei of een stap op de loopband is vaak al voldoende. Het doel is om haar conditie op peil te houden, niet om haar te trainen. Houd het rustig en positief.

Controle op gezondheid: wees een stap voor

Regelmatig de dierenarts of paardenarts inschakelen is geen overbodige luxe. Laat de merrie controleren op wormen en zorg dat haar entingen up-to-date zijn.

Een besmetting kan niet alleen de moeder, maar ook het ongeboren veulen ernstig schaden. Een goede weerstand begint met preventie. Overleg met je arts over een passend ontwormingsschema.

Check ook de uier. Hoe ziet die eruit?

Is hij al wat gespannen? Bij een jonge merrie kan de uierontwikkeling soms laat op gang komen.

Dit is normaal, maar houd het in de gaten. De eerste melk, de biest, is levensbelangrijk voor het veulen. Het bevat antistoffen die het veulen direct beschermen tegen ziektes. Zorg dat de biest van goede kwaliteit is.

De laatste week: de signalen herkennen

In de laatste week verandert er veel. De merrie kan wat onrustiger worden.

Haar uier vult zich steeds verder. De spieren rond het staartbeen en de bekkenbanden ontspannen. Dit zie je doordat de holte naast de staartaanzet wat wegzakt.

Ze kan ook beginnen met 'schilderen', een soort vliegen die uit de vagina komen.

Dit is een teken dat de geboorte nadert. Hou haar goed in de gaten. Sommige merries worden afzonderingzoekend, anderen juist heel aanhankelijk.

Meet de lichaamstemperatuur een paar keer per dag. Een daling met ongeveer 1 graad Celsius (bijvoorbeeld van 38,5 naar 37,5) kondigt de geboorte meestal binnen 24 tot 48 uur in.

Schaf een goede koorts thermometer aan, die kun je online of bij de rijwielhandel kopen voor een euro of 15.

De juiste producten in huis voor de geboorte

Goede voorbereiding voorkomt paniek. Zorg dat je een geboortekit klaar hebt liggen.

Dit zijn de essentiële spullen die je direct bij de hand moet hebben. Denk aan schone doeken, een navelstrengknijper, jodium voor de navel en een emmer met warm water. Ook een paar schone handschoenen is verstandig.

1. Mineralenbrok: Pavo PregnaMare

Je wilt niet hoeven zoeken als het eenmaal zover is. Naast de basisuitrusting zijn er producten die de zorg voor moeder en veulen makkelijker en veiliger maken, ook wanneer je een veulen veilig wilt vervoeren.

Hieronder bespreken we een paar specifieke producten die passen bij een duurzame en professionele aanpak.

2. Geboorteset: Starterskit van HorseGuard

We kijken naar kwaliteit en functionaliteit, zodat je een bewuste keuze kunt maken. Voor de voeding is een specifieke brok een must. Pavo PregnaMare is een bekende en betrouwbare keuze. Deze brok is speciaal ontwikkeld voor drachtige en zogende merries.

Hij bevat een uitgebalanceerde verhouding van vitaminen en mineralen, zoals vitamine E en selenium, die cruciaal zijn voor de spierontwikkeling van het veulen. Zorg daarnaast voor biest van goede kwaliteit, want dit is levensreddend voor een pasgeboren veulen. Prijs: Een 20 kg zak kost ongeveer €45 - €50.
Voordelen: Uitstekende samenstelling, makkelijk verteerbaar, ondersteunt een gezonde melkproductie.
Nadelen: Iets prijziger dan een standaard krachtvoer, maar de kwaliteit is er naar.

3. Veiligheidslamp: LED stalverlichting van AgroTop

Een complete set om te hebben liggen. HorseGuard levert een handige kit met de belangrijkste benodigdheden. Denk aan navelstrengknijpers, jodium, handschoenen en een disposable schort.

Alles zit in een hersluitbare verpakking. Dit geeft een gerust gevoel.

Je weet dat je alles bij elkaar hebt. Prijs: Rond de €25 - €30.
Voordelen: Compleet, overzichtelijk, alle basisbenodigdheden in één pakket.
Nadelen: De inhoud is standaard. Misschien moet je voor specifieke gevallen extra materiaal toevoegen.

Een geboorte kan 's nachts plaatsvinden. Goede, felle verlichting is dan essentieel.

4. Hooinet met kleine mazen: Slow Feeder

Kies voor een energiezuinige LED stalverlichting. Ze zijn schokbestendig en geven een helder licht zonder te veel warmte af te geven. Een merrie die in het donker bevalt, kan schrikken van bewegingen.

Goed licht geeft jou en het paard rust. Prijs: Een degelijke waterdichte LED lamp (IP65) kost tussen de €40 en €70.
Voordelen: Duurzaam (langere levensduur, minder stroom), helder licht, veilig in de stallen.
Nadelen: Initiële aanschafprijs hoger dan een ouderwetse gloeilamp, maar op lange termijn goedkoper.

Na de geboorte heeft de merrie rust nodig, maar ze moet wel eten.

Een hooinet met kleine mazen zorgt ervoor dat ze langer doet over een hoeveelheid hooi. Dit voorkomt verveling en maagzweren. Het is een simpele, maar effectieve manier om het welzijn te verhogen. Bovendien gaat het strooisel langer mee. Prijs: Een stevig net kost tussen de €15 en €25.
Voordelen: Bevordert natuurlijk eetgedrag, bespaart voer, vermindert stalondenernemendheid.
Nadelen: Kan wat lastiger te vullen zijn dan een standaard net.

Vergelijking: Wat kies je?

De keuze hangt af van je budget en je doel. Ga je voor pure kwaliteit of voor een complete oplossing?

Hieronder een overzicht om je te helpen kiezen.

• Voeding (Pavo PregnaMare): Dit is pure investering in gezondheid. De prijs is hoger (€45-€50), maar de voedingswaarde is optimaal. Als je fokt voor de top, is dit de standaard. Een goedkoper alternatief is een generieke drachtigheidsbrok (rond €35-€40), maar let goed op de samenstelling.
• Geboorteset (HorseGuard): De set van €25-€30 is een no-brainer. Zelf alles samenstellen is vaak duurder en tijdrovend. Het is de veiligste en makkelijkste keuze voor iedereen.
• Verlichting (AgroTop LED): De investering van €40-€70 verdien je terug op energie. Als je stallen verlichting hebt die nog ouderwets is, is dit een slimme duurzame upgrade.
• Hooinet (Slow Feeder): Dit is een kleine investering (€15-€25) met een groot effect op het welzijn. Absoluut een aanrader voor elke professionele opfok.

Aanbeveling per budget en gebruik

Wat is nu de beste keuze voor jou? Het allerbelangrijkst is de geboorteset. Die kun je niet missen.

Koop deze voor €25. Zorg dat je merrie goed ruwvoer krijgt en voeg eventueel een goedkoper mineralenbrokje toe (bijvoorbeeld van een merk als Epplejeck of Cavalor, rond €30-€35).

Voor de starter met een beperkt budget

De verlichting en het hooinet zijn op dit moment minder urgent. Focus op de basis: goede voeding en een schone stal.

Als je serieus fokt, is kwaliteit leidend. Kies voor de Pavo PregnaMare (€45-€50) voor de optimale start. Schaf de complete HorseGuard set aan (€25).

Voor de professionele fokker die duurzaam wil zijn

De LED verlichting (€50) en het Slow Feeder hooinet (€20) zijn essentieel voor een modern, diervriendelijk en efficiënt bedrijf.

Dit pakket zorgt voor een lage werkdruk en een hoog welzijn.

Waar te koop?

Veel van deze producten vind je bij gespecialiseerde ruitersportzaken. Denk aan een grote keten als Decathlon of een regionale specialist.

Online zijn er veel mogelijkheden. Webshops als Agradi, HorseDeals of de webshop van de leverancier zelf (zoals Pavo) zijn betrouwbare opties.

Voor de LED verlichting kun je ook kijken bij landbouw gerichte webwinkels. Let bij aankoop op de levertijden. Je wilt niet dat een essentieel product net te laat arriveert.

Bestel de geboorteset en het voer ruim op tijd. Leer je veulen alvast uit een voerbak eten en vraag bij je plaatselijke coöperatie naar de mogelijkheden.

Sponsoren ze lokale fokkers met kortingen? Zoek je lokale netwerk op en deel kennis en ervaringen. Samen kom je verder.